A) Προπαρασκευαστικές ενέργειες, εκπόνηση σχεδίων διαχείρισης και/ ή των σχεδίων δράσης - Establishment of a Plant Micro-reserve Netwrok in Cyprus for the Conservation of Priority Species and Habitats

Μετάβαση στο περιεχόμενο

Κύριο Μενού

A) Προπαρασκευαστικές ενέργειες, εκπόνηση σχεδίων διαχείρισης και/ ή των σχεδίων δράσης

Το έργο > Δράσεις


 
 
 
 
 
A1: Καταγραφή των θέσεων των υπό μελέτη ειδών/οικοτόπων καθώς και καθορισμός των ορίων των ΜΑΦ


Η πρώτη προπαρασκευαστική δράση εστιάζεται στην απογραφή των θέσεων των υπό μελέτη ειδών/οικοτόπων και περιλαμβάνει:

1.
Συλλογή ιστορικών πληροφοριών (πέραν των βιβλιογραφικών πηγών που έχουν ήδη αξιολογηθεί για τους σκοπούς εφαρμογής του έργου) από: α) δημοσιευμένες πηγές και ερμπάρια, β) διαβούλευση με τις τοπικές αρχές και τον τοπικό πληθυσμό καθώς και αναζήτηση στις τοπικές βιβλιοθήκες, γ) επικοινωνία με εμπειρογνώμονες που επισκέφθηκαν τις θέσεις των πληθυσμών των ειδών κατά τα προηγούμενα έτη.

2.
Εντοπισμός όλων των γνωστών υποπληθυσμών των υπό μελέτη ειδών και αναζήτηση νέων θέσεων εντός των περιοχών μελέτης.

3.
Εκτίμηση του  μεγέθους και της πυκνότητας των υποπληθυσμών. Καταμέτρηση όλων των ατόμων των υπό μελέτη ειδών σε κάθε ΜΑΦ και εκτίμηση του μεγέθους του υποπληθυσμού τους. Όλοι οι υποπληθυσμοί θα χαρτογραφηθούν με τη χρήση συσκευών GPS και κατάλληλου λογισμικού (π.χ. ARCVIEW/ARCGIS). Για τη δημιουργία των χαρτών θα χρησιμοποιηθούν και δορυφορικές εικόνες.

Με βάση τις πληροφορίες που έχουν συλλεχθεί μέσω της απογραφής και κυρίως από τις εργασίες πεδίου, έχουν καθοριστεί τα ακριβή όρια των ΜΑΦ.


Αναμενόμενα αποτελέσματα:

Δημιουργία Βάσης Δεδομένων, η οποία περιλαμβάνει:
-
Βιβλιογραφία για τα υπό μελέτη είδη/περιοχές.
-
Αρχικά δεδομένα για τις θέσεις και το μέγεθος των υποπληθυσμών των υπό μελέτη ειδών.
-
Πληροφορίες από προσωπική επικοινωνία με τις τοπικές αρχές και από εμπειρογνώμονες της χλωρίδας της Κύπρου.
 
Η Βάση Δεδομένων έχει ετοιμαστεί και θα εμπλουτίζεται συνεχώς με νέα στοιχεία.

Τα ακριβή όρια των ΜΑΦ θα αποτυπωθούν σε κλίμακα 1:5000 έγχρωμων χαρτών, τόσο σε ηλεκτρονική όσο και σε έντυπη μορφή (ένας χάρτης για κάθε ΜΑΦ). Οι χάρτες θα είναι έτοιμοι έως το Μάιο του 2010. Μικρές τροποποιήσεις όσον αφορά στα όρια των ΜΑΦ μπορεί να χρειαστεί να γίνουν σε μεταγενέστερο στάδιο. Οι τροποποιήσεις θα βασιστούν στα δεδομένα πεδίου που θα προκύψουν κατά τη διάρκεια ανθοφορίας του κάθε υπό μελέτη είδους. Τα δεδομένα αυτά θα δώσουν μία πιο ακριβή εικόνα της εξάπλωσης των υπό μελέτη ειδών.

 
 
 
 
 
Α2: Λεπτομερής χαρτογράφηση των ΜΑΦ


Οι σημερινοί διαθέσιμοι χάρτες παρέχουν πολύ χαμηλή ανάλυση για τους σκοπούς δημιουργίας και λειτουργίας ενός μέσου ΜΑΦ (5 ha). Είναι, συνεπώς, απαραίτητη η λεπτομερής χαρτογράφηση των περιοχών σε πολύ υψηλότερη ανάλυση (1:500). Τα ακόλουθα στοιχεία θα χαρτογραφηθούν επακριβώς για κάθε ΜΑΦ:
-
Η ακριβής κατανομή του πληθυσμού των υπό μελέτη ειδών.
-
Αλλα σημαντικά είδη που απαντούν στην περιοχή.
-
Οι τύποι οικοτόπων σε κάθε ΜΑΦ.
- Αλλα στοιχεία για κάθε ΜΑΦ, όπως κλίση, έκθεση και τύπος εδάφους.

Η ακριβής χαρτογράφηση των προαναφερθέντων στοιχείων θα διεξαχθεί κατά τη διάρκεια των εργασιών πεδίου (επιτόπια έρευνα) με τη χρήση συσκευών GPS και λογισμικού GIS (π.χ. ARCVIEW/ARCGIS). Σε αντιπροσωπευτικές (μόνιμες) επιφάνειες, θα ληφθούν φωτογραφίες για σκοπούς τεκμηρίωσης. Τόσο οι χάρτες, όσο και οι φωτογραφίες, θα χρησιμεύσουν για την αξιολόγηση πιθανόν αλλαγών στο περιβάλλον των ειδών. Οι χάρτες θα είναι έτοιμοι  μέχρι το Δεκέμβριο του 2010.


Αναμενόμενα αποτελέσματα:

Η δράση θα έχει ως παραδοτέο πέντε (ένα για κάθε ΜΑΦ), υψηλής ανάλυσης και μεγάλης κλίμακας (1:500), έγχρωμους χάρτες, τόσο σε ηλεκτρονική όσο και σε έντυπη μορφή. Οι χάρτες θα παρουσιάζουν την ακριβή κατανομή του πληθυσμού όλων των ειδών προτεραιότητας, καθώς και στοιχεία για άλλα σημαντικά είδη που απαντούν στο ΜΑΦ. Οι χάρτες θα περιλαμβάνουν επίσης λεπτομερείς πληροφορίες για τους τύπους οικοτόπων των περιοχών. Κάθε χάρτης θα συνοδεύεται από φωτογραφίες αντιπροσωπευτικών επιφανειών του αντίστοιχου ΜΑΦ.

 
 
 
 
 
Α3: Προετοιμασία των Σχεδίων Παρακολούθησης για κάθε ΜΑΦ


Η Δράση αυτή αποσκοπεί στη δημιουργία τεχνικών εγγράφων που θα περιλαμβάνουν τα σχέδια παρακολούθησης και που θα εξασφαλίζουν την αποτελεσματικότητα των μέτρων διαχείρισης. Τα σχέδια αυτά θα επικεντρωθούν στην ορθή παρακολούθηση των ΜΑΦ και των ειδών που βρίσκονται εντός των ορίων τους, και θα βασίζονται στα εξής:

-
Στην ανάπτυξη περιληπτικών διαγραμματικών μοντέλων που θα συσχετίζουν τα χαρακτηριστικά των υπό  μελέτη ειδών με τα διαχειριστικά μέτρα.
-
Στην ανάπτυξη συγκεκριμένων στόχων παρακολούθησης.
-
Στην επιλογή των κατάλληλων ποιοτικών και ποσοτικών μεταβλητών και μεθόδων.
-
Στην εφαρμογή ενός βραχυπρόθεσμου πιλοτικού σχεδίου παρακολούθησης και στην ανάλυση των δεδομένων που θα προκύψουν.

- Στην επικοινωνία με τις τοπικές αρχές και τους κατοίκους της περιοχής, η οποία θα διευκολύνει την εφαρμογή των μέτρων διαχείρισης και την επίτευξη των στόχων διαχείρισης.
-
Στην αξιολόγηση της ποιότητας της περιοχής, η οποία θα βασιστεί στην αξιολόγηση των ενδιαιτημάτων των υπό  μελέτη ειδών, των σχετικών βιολογικών τους γνωρισμάτων και των σχέσεών τους με το αβιοτικό περιβάλλον, τις βιοτικές επιπτώσεις και τις ανθρώπινες δραστηριότητες. Θα αξιολογηθεί επίσης πιθανή διατάραξη στην περιοχή.

Τα Σχέδια Παρακολούθησης θα είναι έτοιμα μέχρι το Δεκέμβριο του 2010.


Αναμενόμενα αποτελέσματα:

Τα πέντε Σχέδια Παρακολούθησης (ένα για κάθε ΜΑΦ) είναι το κύριο παραδοτέο της Δράσης.

 
 
 
 
 
Α4: Προετοιμασία των Διαχειριστικών Σχεδίων για κάθε ΜΑΦ


Η Δράση στοχεύει στη δημιουργία ολοκληρωμένων Διαχειριστικών Σχεδίων, που θα περιλαμβάνουν μέτρα διατήρησης, τόσο επί-τόπου, όσο και εκτός-τόπου, για κάθε υπό μελέτη είδος/οικότοπο και των αντίστοιχων ΜΑΦ. Τα διαχειριστικά σχέδια θα βασιστούν σε πληροφορίες που θα προκύψουν από τις παραπάνω Δράσεις και, ειδικότερα, από δεδομένα για το ενδιαίτημα, την εξάπλωση, την οικολογία, τη βιολογία, τη δυναμική των πληθυσμών και την αξιολόγηση των απειλών κάθε είδους/οικοτόπου προτεραιότητας. Τα διαχειριστικά σχέδια θα αποτελούνται από 2 τμήματα, το Περιγραφικό Μέρος και το Ρυθμιστικό Μέρος, τα οποία περιγράφονται παρακάτω:

 
Το Περιγραφικό Μέρος θα επικεντρωθεί στην περιγραφή της υφιστάμενης κατάστασης στην περιοχή (ιδιοκτησία, αβιοτικοί και βιοτικοί παράγοντες, διαχείριση, χρήστες γης, απειλές, κλπ).

 
Το Ρυθμιστικό Μέρος θα περιγράφει τις δράσεις που προβλέπονται από το σχέδιο και τις δραστηριότητες που θα πραγματοποιηθούν κατά τα επόμενα τρία έτη. Η μεθοδολογία και το χρονοδιάγραμμα για την εκτέλεση αυτών των δραστηριοτήτων θα καθοριστούν με ακρίβεια. Επίσης, σε αυτό το Μέρος θα παρουσιάζεται ο κατάλληλος τύπος παρακολούθησης και οι δείκτες για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της διαχείρισης. Τέλος, θα επιτρέπονται περιοδικές αναθεωρήσεις του διαχειριστικού σχεδίου, σύμφωνα με τα αποτελέσματα των διαχειριστικών δραστηριοτήτων.

Θα καταβληθεί μεγάλη προσπάθεια για την ενθάρρυνση της συμμετοχής των τοπικών πληθυσμών στη δημιουργία των Διαχειριστικών Σχεδίων. Τα Διαχειριστικά Σχέδια θα επικυρωθούν από το Συμβούλιο των Ενδιαφερομένων Φορέων του έργου.

Τα Διαχειριστικά Σχέδια (ένα για κάθε ΜΑΦ) θα είναι έτοιμα μέχρι το Δεκέμβριο του 2010.


Αναμενόμενα αποτελέσματα:

Το αποτέλεσμα αυτής της Δράσης θα είναι η δημιουργία πέντε Διαχειριστικών Σχεδίων, ένα για κάθε ΜΑΦ. Τα Διαχειριστικά Σχέδια θα περιλαμβάνουν συγκεκριμένους στόχους διαχείρισης για κάθε ΜΑΦ, εστιάζοντας σε μετρήσιμα χαρακτηριστικά, επιθυμητή κατάσταση, οριακή τιμή και ευνοϊκή κατάσταση που επιδιώκεται να επιτευχθεί για κάθε συγκεκριμένο υποπληθυσμό. Τα Διαχειριστικά Σχέδια θα παρακολουθούνται και ενδεχομένως να αναθεωρηθούν, αν οι στόχοι δεν επιτευχθούν επαρκώς.

 
 
 
 
 
Α5: Εκτίμηση της γενετικής ποικιλότητας και της δομής του πληθυσμού για καθένα από τα 5 υπό μελέτη είδη προτεραιότητας και για το Cedrus brevifolia


Ο κύριος στόχος αυτής της Δράσης είναι η αξιολόγηση της γενετικής ποικιλότητας και της δομής του πληθυσμού για κάθε ένα από τα υπό μελέτη φυτικά είδη και για το Cedrus brevifolia, το οποίο αποτελεί τον τύπο οικοτόπου "*Δάση Cedrus brevifolia".

Είναι γενικά αποδεκτό ότι η αξιοποίηση των μοριακών δεικτών μπορεί να διευκολύνει την ολοκληρωμένη διαχείριση και/ή την ενίσχυση των απειλουμένων υποπληθυσμών και θα πρέπει να συνδυάζεται με άλλες κλασικές (π.χ. δημογραφικές) προσεγγίσεις. Επιπλέον, η γενετική ποικιλότητα συσχετίζεται συχνά με την αρμοστικότητα των ατόμων (μέγεθος, αναπαραγωγική ικανότητα, επιβίωση) και την προσαρμοστικότητα των πληθυσμών. Επομένως, είναι σημαντικό να λαμβάνονται υπόψη οι γενετικοί παράγοντες σε στρατηγικές διαχείρισης. Ωστόσο, πολλοί άλλοι παράγοντες μπορούν να επηρεάσουν την επιτυχία ενός προγράμματος διαχείρισης ή/και ενός προγράμματος αποκατάστασης. Ως εκ τούτου, οι οικολογικοί παράγοντες και η βιολογία των ειδών θα πρέπει να εξετάζονται μαζί με τους γενετικούς παράγοντες για τη διαμόρφωση ενός επιτυχούς διαχειριστικού προγράμματος και/ή προγράμματος αποκατάστασης. Το έργο αποτελεί μια ολοκληρωμένη προσέγγιση, συνδυάζοντας την οικολογία με τη βιολογία και τη γενετική, για τη δημιουργία ενός επιτυχούς σχεδίου διαχείρισης και διατήρησης για τα υπό μελέτη είδη προτεραιότητας.

Η Δράση θα ολοκληρωθεί το Σεπτέμβριο του 2011.


Αναμενόμενα αποτελέσματα:

Με βάση την εκτίμηση της γενετικής ποικιλότητας και της δομής του πληθυσμού των υπό μελέτη ειδών, θα ετοιμαστεί μία έκθεση για την ανάγκη και τη σκοπιμότητα της ενίσχυσης των υφιστάμενων υποπληθυσμών. Η έκθεση θα περιλαμβάνει προτάσεις για την ενίσχυση των υφιστάμενων υποπληθυσμών.

 
 
 
 
 
Α6: Αξιοποίηση των εμπειριών άλλων Ευρωπαϊκών χωρών που υιοθέτησαν την προσέγγιση ΜΑΦ


Τρεις επιστήμονες (ένας από το Τμήμα Περιβάλλοντος, ένας από το Τμήμα Δασών και ένας από τη Μονάδα Διατήρησης της Φύσης-Πανεπιστήμιο Frederick) θα επισκεφθούν άλλα αντίστοιχα δίκτυα ΜΑΦ για να εξοικειωθούν και να εκπαιδευτούν ως προς τις δραστηριότητες που έχουν αναπτυχθεί εκεί τα τελευταία χρόνια μέσω των έργων LIFE. Η διάρκεια των επισκέψεων θα είναι τρεις ημέρες. Ορισμένα από τα ζητήματα που οι Κύπριοι επιστήμονες θα ενημερωθούν και θα εκπαιδευτούν αφορούν: το νομικό καθεστώς των ΜΑΦ σε άλλες χώρες της ΕΕ που υιοθέτησαν την προσέγγιση των ΜΑΦ, τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα των νομικών μοντέλων που υιοθετήθηκαν σε κάθε περίπτωση, ο σχεδιασμός των ορίων των ΜΑΦ, σχεδιασμό GIS, εφαρμογή επί τόπου δραστηριοτήτων διατήρησης, παραγωγή φυτών για την αποκατάσταση των ΜΑΦ ή την ενίσχυση των υποπληθυσμών των απειλουμένων ειδών που απαντούν στα ΜΑΦ, κλπ.

Η δράση αυτή θα λάβει χώρα στα αρχικά στάδια του έργου και θα ολοκληρωθεί το Μάρτιο του 2011.


Αναμενόμενα αποτελέσματα:

Ένας επιστήμονας από το Τμήμα Περιβάλλοντος, ένας από το Τμήμα Δασών και ένας από τη Μονάδα Διατήρησης της Φύσης-Πανεπιστήμιο Frederick θα ενημερωθούν και θα εκπαιδευτούν σε διάφορα θέματα της προσέγγισης των ΜΑΦ, όπως έχει υιοθετηθεί σε άλλες Ευρωπαϊκές χώρες. Οι γνώσεις και οι εμπειρίες που θα αποκομίσουν οι επιστήμονες θα μεταφερθούν στους αντίστοιχους φορείς και θα χρησιμοποιηθούν για την επιτυχή υλοποίηση του έργου. Επιπλέον, θα διευκολυνθεί η δικτύωση μεταξύ των έργων/χωρών που υιοθέτησαν την προσέγγιση των ΜΑΦ, συμβάλλοντας στην καλύτερη αναταλλαγή γνώσεων και εμπειριών που αποκομίσθηκαν από παρόμοια προγράμματα LIFE.

 
 
 
 
 
Επιστροφή στο περιεχόμενο | Επιστροφή στο κύριο μενού